أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
72
قانون ( فارسى )
دو جانب خم نشده است تا هر دو خميدگى كه به طرف آن قرار دارد ( از بالا و پائين ) متعادل گردد و شكل گيرد . مهره دهم در وسط يعنى در ميانه طول مهرهها قرار گرفته است ولى از لحاظ تعداد آنها مهره وسطى نيست . از آنجا كه براى خميدن و دولا شدن بدن ، ستون مهرهها به حركت به هر دو طرف نيازمند است ، در اين حركت مهره ميانه ( مهره دهم ) به سمت مخالف حركت و مهره - هاى بالاتر و پائينتر آن در جهت موافق حركت گرايش مىيابند و از آنجا كه هر دو ستون مهرهها ميل به طرف همديگر دارند ، مهره دهم داراى برآمدگى فرورونده نيست ، بلكه گوديهائى دارد كه برآمدگى مهرههاى پائين و بالائى آن به طرف همان گوديها هستند . سطح فوقانى مهره دهم به طرف پائين و سطح تحتانى آن رو به بالاست تا به آسانى در جهت مخالف گرايش بروند و سطح بالائى به طرف پائين و سطح پائينى به طرف بالا متمايل گردد . فصل چهاردهم - تشريح دندهها دندهها دستگاه تنفس و اندامهاى تغذيهاى را در بر گرفتهاند و از آنها حفاظت مىكنند . دندهها براى اينكه سنگين نباشند و اگر آسيبى رسيد همه آنها را در بر نگيرد ، استخوان يكپارچه نيستند . و براى اينكه اگر نيازى پيش آمد كه گشادهتر از وضع طبيعى خود باشند ، مثلا در مواردى كه احشاء بوسيله خوراك و باد پر مىشود و لازم مىآيد كه حجم تنه فراختر گردد و همچنين براى اينكه ماهيچههاى سينه كه در عمل تنفس و حركات آن كمك مىكنند به آسانى انبساط يابند ، استخوان مزبور يكپارچه آفريده نشد و به صورت استخوان چند قطعه درآمد . چون سينه فراگيرنده ششها و قلب و اندامهاى همراه آنهاست لازم بود كه در نگهدارى آنها احتياط شديدى رعايت گردد ، زيرا تاثير آسيبهاى عارض بر اندامهاى مزبور زيادتر است . چنين احتياطى كه در حفظ اين اندامها شده است و اين محكمكارى و استوارى همهجانبه آن ، نه موجب ضيق محيط براى آنها شده است و نه زيانى به آنها مىرساند . با اين ترتيب هفت دنده فوقانى كه اعضاء داخلى تنه را در بر گرفتهاند ، در استخوان سينه ( جناغ سينه ) بهم مىرسند و از تمام جوانب اندام اصلى را احاطه كردهاند . دندههاى ديگر كه بعد از دستگاههاى تغذيه قرار دارند در قسمت عقب تنه شبيه مهرههائى هستند كه كشيدگى پيدا كردهاند و با چشم نمىتوان آن را ديد و در قسمت جلو به استخوان سينه ( جناغ سينه ) متصل نيستند ، بلكه بتدريج از آن فاصله مىگيرند « 100 » . فاصله بين بخشهاى برآمده
--> ( 100 ) - نسخهء انگليسى : دندههائى كه دستگاه گوارش را در بر مىگيرند از استخوان مهرهها شروع مىشوند ولى به جناغ سينه متصل نمىگردند و از اين روى در بخش جلو ديده نمىشوند .